Πέμπτη 13 Αυγούστου 2015

Αντρες και λουλούδια

Απ' όλες τις φωτογραφίες πρόσεξα αυτήν με τους άντρες που κρατούν ο καθένας ένα μάτσο λουλούδια. Δεν είναι συνηθισμένη πόζα, συνήθως κορίτσια φωτογραφίζονται έτσι, ή οικογένειες, ή παιδιά. Χρονολογία δεν είχε, ούτε λεζάντα. Πού πήγαιναν, από πού έρχονταν οι νεαροί; Είχαν μαζέψει τα λουλούδια μόνοι τους, είχαν πάει βόλτα έτσι κοστουμαρισμένοι; Και για πού τα προόριζαν;
Γύρω δεκάδες φωτογραφίες κολλημένες στους τοίχους και στα τραπέζια του σχολείου προσπαθούσαν ν' αποτυπώσουν τη ζωή του χωριού σε μια εορταστική έξαρση αυτογνωσίας που επαναλαμβάνεται κάθε Αύγουστο τα τελευταία χρόνια. Η πρώτη έκθεση φωτογραφίας παρελθόντων ετών στη Δράκεια άνοιξε μετά το αντάμωμα των απανταχού Δρακειωτών. Αν και έμαθα πως είμαι Δρακειώτισα μετά τα είκοσι χρόνια μου, κάνω ό,τι μπορώ έκτοτε για να ιδιοποιηθώ κάποιο κομμάτι της κληρονομιάς του δράκου. Πού θα πάει, θα τα καταφέρω.
Στο γειτονικό Άγιο Λαυρέντη έχουν τον Μουσικό Αύγουστο, εδώ στη Δράκεια πιο γήινοι, πιο πρακτικοί, οργανώνουν τη γιορτή της ελιάς. Ελπίζω να μας πάει το λάδι σιγά- σιγά, όχι με καμιά απότομη γλίστρα, σε κάτι πιο χορευτικό, να ταιριάζουμε με τους κοντοχωριανούς μας. Στο μεταξύ ψάχνω τις σκιές λησμονημένων προγόνων στην έκθεση φωτογραφίας που στήθηκε στο σχολείο με συνεισφορά απ' όλα τα σεντούκια. Σιωπηλές εικόνες από τη ζωή στο χωριό, πόζες κυρίως στην πλατεία, κάτω από τον πλάτανο, στο καφενείο, μπροστά στην εκκλησία, γιορτές και πανηγύρια και περιστάσεις κρίσιμες όπως το μάζεμα των μπάζων μετά το σεισμό που τους κινητοποίησε όλους, και που χρονολογείται με ακρίβεια: 1955. Γάμοι, βαφτίσια, κι άλλα σημαντικά γεγονότα, χαμόγελα αλλά και αρκετή βλοσυρότητα, ξάφνιασμα ενίοτε, αμηχανία. Μπορεί κανείς να παρατηρήσει το πέρασμα του χρόνου με την ποιότητα των εικόνων, τα ρούχα, την πρόοδο στα σώματα. Πόσο λεπτοί ήταν οι νέοι των προηγούμενων γενεών, πώς σταδιακά παχαίνουν. Αυτοί οι τέσσερις σήμερα θα χρειάζονταν γυμναστήριο. Τα ρούχα πλέουν πάνω τους, κι ας ήταν πιθανότατα χειρώνακτες που αποκτούσαν μπράτσα ήθελαν δεν ήθελαν. Τότε αρκούσε το μουστακάκι για να υπογραμμίζει τον ανδρισμό. Μέχρι κι αγκαλιές αγριολούλουδα μπορούσες να κρατάς κατά τα άλλα.
Φωτογράφισα στα γρήγορα τη φωτογραφία, κι ύστερα παρατήρησα ότι ο ένας έχει και στο πέτο λουλουδάκι. Μπορεί απλώς να είναι γαμπρός, να πήγαινε στο γάμο του, κι οι άλλοι να ήθελαν να βοηθήσουν το στολισμό. Να τους τα έκοψαν οι μανάδες, ή οι αδερφές τους τα μπουκέτα, και να τους τα έβαλαν στα χέρια. Να μην υπήρξε βόλτα στην εξοχή, κι η σχέση αντρών και λουλουδιών να είναι δική μου προβολή και νοσταλγία ανύπαρκτων ρομαντισμών.

Πουλιά του Πηλίου

Ανέλπιστα βρήκα ένα βιβλιαράκι στον Βόλο κι αγόρασα, για τα πουλιά του Πηλίου. Τόσα χρόνια βλέπω στο Πήλιο όµορφα πουλιά, ψάχνω τα ονόµατά τους και δεν θέλω να πιστέψω ότι τα λένε, ας πούµε, Χοντροµύτη ή Νανοσκαλίθρα, Καλογεράκι ή Λευκοτσικνιά. Το άνοιξα ανυπόµονη να βρω ωραία ονόµατα, εντυπωσιακά σαν τα πουλιά που καµιά φορά ίσα που προλαβαίνω να αντικρύσω πάνω στα κλαριά των δέντρων. Η συγγραφέας Μπάρµπαρα Μάρτιν πρέπει να είναι Αγγλίδα, εκεί επιδίδονται πολύ στην παρατήρη- ση πουλιών. Τριάντα ένα είδη έχει καταγράψει, αλλά τα ονόµατα είναι παρεµφερή. Εκτός από τα ψαρόνια, τις κουκουβάγιες, τον πελαργό και τα άλλα γνωστά, τα σπανιότερα έχουν ονόµατα όπως Μελισσοφάγος Σταυλοχελίδονο, Κατσουλιέρης, τέτοια.

Θα µου πείτε, τα ονόµατα σε πείραξαν; Νοµίζω τα ονόµατα παίζουν τεράστιο ρόλο στην ελληνική κουλτούρα. Πρέπει να συσταθεί επειγόντως επιτροπή αλλαγής ονοµάτων των πουλιών, γιατί µε τέτοια ονόµατα που έχουν δεν θα επιβιώσει τίποτα. Αυτά δεν είναι ονόµατα πλασµάτων άξιων να ζουν ανάµεσά µας, γι’ αυτό και κανείς δεν ενοχλείται εδώ στο Πήλιο που όλη την ηµέρα ακούγονται πυροβολισµοί από το βουνό. Ας λένε κάποιοι ντόπιοι ότι έχουν χαθεί τα πουλιά.

Η κυνηγετική περίοδος έχει αρχίσει ή συνεχίζεται, και οι κυνηγοί δεν ξεκουράζονται ποτέ. Μέρα, νύχτα, µεσηµέρι, χάραµα, σηµαδεύουν και σκοτώνουν.

Πώς να προστατέψεις ένα είδος που ονοµάζεται Χοντροµύτης; Ας βρεθούν τίποτε αρχαία ονόµατα, όπως εκείνη η Αηδόνα, η Αλκυόνα, τέτοιου τύπου τέλος πάντων, ας ανοίξουν οι εγκυκλοπαίδειες και οι κατάλογοι ονοµάτων να τα συµπαθήσουµε λίγο, πριν εξολοθρευτούν τελείως. Τώρα που φωτογραφήθηκαν και καταγράφηκαν, δεν θα ήταν κρίµα να εξαφανιστούν; Οχι τίποτε άλλο, αλλά εκείνος ο Μελισσοφάγος, ας πούµε, υπάρχουν ελπίδες να φάει και τα κουνούπια που έρχονται από την Αίγυπτο, το σκέφτεστε;

Από ΤΑ ΝΕΑ τον Αύγουστο του 2010 http://www.tanea.gr/opinions/all-opinions/article/4588973/?iid=2

Θαύματα στην Τήνο

Είναι κάτι νεαροί πολύ παράξενοι. Αντί να πάνε διακοπές έπειτα από έναν χειµώνα σκληρής δουλειάς, να ξεκουράζονται ακίνητοι µπροστά στη θάλασσα, σηκώθηκαν και πήγαν στην Τήνο να φτιάξουν µονοπάτια. Για την ακρίβεια, να τα επιδιορθώσουν, γιατί φαίνεται ότι τα µονοπάτια είναι σαν τα ποδήλατα (κι ας µην µπορείς να κάνεις ποδήλατο σε µονοπάτι), χρειάζονται διαρκώς συντήρηση. Πήγανε λοιπόν στο νησί, επιδιορθώνουν κάθε πρωί τα µονοπάτια, κάνοντας µια δουλειά που υποθέτει κανείς ότι φυσιολογικά ανήκει στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλµατα, µέσα στο λιοπύρι κ.λπ., και είναι κι ευχαριστηµένοι από πάνω.

Τώρα γιατί όλα αυτά συµβαίνουν στην Τήνο και όχι αλλού, ας πούµε στο Πήλιο όπου τουλάχιστον θα µπορούσαν να έχουν τη σκιά των δέντρων; Και µάλιστα, γιατί να ανήκει το πρόγραµµα αυτό σε µια διεθνή δικτύωση εθελοντών και να µπορεί κανείς να έρχεται, ας πούµε, από τον Καναδά για να φτιάχνει µονοπάτια στην Τήνο, κι όχι στο Πήλιο (επιµένω); Διότι, έµαθα από τους µυστήριους αυτούς νεαρούς, υπάρχει εκεί πέρα µια αρχιτέκτονας που κατάγεται από το νησί, η οποία αφού σπούδασε την Αρχιτεκτονική της και δούλεψε µερικά χρόνια σε πόλεις, φαντάζοµαι, εγκαταστάθηκε στον τόπο καταγωγής της και αποφάσισε να κάνει ό,τι µπορεί για να προωθήσει τον τουρισµό του. Τουρισµό τέτοιου τύπου δηλαδή, µε περπάτηµα στα παλιά µονοπάτια, οικο-τουρισµό, ο οποίος χρειάζεται συντήρηση µονοπατιών.

Καµιά φορά η αποφασιστικότητα ενός µόνο ανθρώπου φτάνει για να γυρίσει ο ήλιος, που λένε. Αυτή τη στιγµή πολλοί παράξενοι νέοι, που δεν είναι και τόσο παράξενοι αν το καλοσκεφτείτε, µπορούν να µπουν στο Ιντερνετ και να αποφασίσουν να περάσουν τις διακοπές τους σε διάφορα µέρη προσφέροντας εθελοντική εργασία.

Υπάρχουν προτάσεις από όλον τον κόσµο. Από την Ελλάδα οι επιλογές είναι ελάχιστες. Τυχερή η Τήνος.

(Από ΤΑ ΝΕΑ τον Αύγουστο του 2010) http://www.tanea.gr/opinions/all-opinions/article/4588790/?iid=2

Τετάρτη 12 Αυγούστου 2015

Οι υπερβολές

Μια λέξη στη Βουλή: Παπαχριστόπουλος: «Τώρα, εντάξει, αν ο Πάνος ο Καμμένος είπε υπερβολές... κι άλλοι είπανε υπερβολές, αν είναι αυτό το έγκλημά μας καταδικάστε μας». 

 Δεν ξέρω ποιος είν' αυτός, βουλευτής των ΑΝΕΛ ίσως, αλλά ναι, αυτές οι υπερβολές είναι το έγκλημα τους, κι όχι μόνο αυτωνών. Οι υπερβολές ολονών, αρχίζοντας από τον κατεδαφιστικό κι επιθετικό μηδενισμό των Εξαρχείων που διαχέει δηλητήριο σ' όλη την πόλη και φτάνοντας στο σιχαμένο ρατσισμό των ναζί, αυτές οι υπερβολές ελευθέρωσαν όλη τη μαυρίλα της ψυχής των πολιτών, την έκαναν πολιτικό λόγο, την καλλιέργησαν σε καθημερινή βάση να αλωνίζει και γκρεμίζει κάθε προσπάθεια κατανόησης της πραγματικότητας, κατέστρεψαν όχι μόνο φιλίες και αγάπες, έκαψαν μυαλά, έσπειραν τέτοια αρρώστεια δυσπιστίας και καχυποψίας βρίσκοντας τα υπαρκτά μικρόβια στον οργανισμό, που δεν θα συνέρθουμε με τίποτε.

Σάββατο 8 Αυγούστου 2015

Bενετσιάνικη λάμπα

 Venitian item /up on the mountain

When I don't walk in the village, I can just look on the ceiling, or the pergola, and put big questions to myself, as: Is this lamp matching with the Pelion landscape?
I bought it in Venice some years ago, and maybe it is not really italian, it can be chinese or something, it was much cheaper that the usually Murano made bulbs, but I didn't really observe the difference. And I could not set it here, in the open air, in the garden of our Pelion house in Drakia, exposed to hard conditions if it costed a fortune. But it looked very venitian in my eye, and as I was eager to purchase something that could remind me of the unique city, offer me the delusion that I could take with me a part of it, as every tourist does, I paid it 30 euros and had to pack it carefully and carry it back home and all the way up here.
Maybe here it is not what you could say, a typical, a local object, but what is really local anywhere? In some old houses in islands e.g. you can see collections of plates on the walls, brought by someone working in the ships and travelling around the world, and this is very nice and typical.
Why people choose fragile objects to preserve memories, this is a mystery.

Τρίτη 4 Αυγούστου 2015

Κι όμως πλήττουμε

Δεν πλήττουμε στην Ελλάδα, λένε μερικοί. Κάτι συναρπαστικό μας περιμένει κάθε βδομάδα. Ξεκινάμε καλοκαίρι με δημοψήφισμα. Παρά το Όχι, πάμε τελικά για συμφωνία. Αλλά μπορεί και να μην πάμε. Θα την υπογράψουν, αλλά θα την υπονομεύουν εκ των έσω. Μερικοί κι εκ των έξω. Κάποιοι άλλοι μέσα- έξω.
Ειδικά πριν το δημοψήφισμα, σκοτώθηκαν όλοι για να μην πλήξουμε. Μεγάλα σχέδια εξυφάνθηκαν. Σενάρια μοναδικής ταινίας πέρασαν κάτω από τα πόδια μας, έκαναν να τρίξουν τα πατώματα, να τρανταχτεί το οικοδόμημα το ευρωπαϊκό, αλλά κυρίως ετούτη εδώ η γωνία η δική μας, κι ύστερα πέρασαν σαν κύμα κι έσκασαν σ' ένα εμπριμέ πουκάμισο.
Θα μπορούσε να είχε γίνει κάτι άλλο όλη αυτή η φαντασία: να φτιάξει επιτέλους την πρώτη χώρα με παράλληλα ηλεκτρικά νομίσματα που δημιουργεί θέσεις εργασίας εκ του μηδενός, να πραγματοποιήσει το όραμα εφευρετών με οικονομικές ανησυχίες, να στήσει με πραγματικά ανθρωπάκια ένα διεθνές παιχνίδι απειλώντας ισορροπίες χρηματιστηρίων και προσπάθειες χωρών να στήσουν συνομοσπονδία ξεκινώντας από το νόμισμα. Να τα τινάξουν όλα στον αέρα με ιδιοφυή πειράματα οι τρελοί επιστήμονες που λιγουρεύονταν τόσο πολύ την ανθρωπιστική κρίση ώστε ήταν πρόθυμοι να τη βοηθήσουν λίγο.
Πειράματα; Ναι, είναι παράξενη ψυχολογική λειτουργία, πάντα οι επιθετικοί άνθρωποι κατηγορούν τους άλλους για όσα προτίθενται οι ίδιοι να κάνουν. Ο Σύριζα, που συνέχεια έλεγε ότι η Ελλάδα γίνεται πειραματόζωο των μνημονίων, φλέρταρε με την ιδέα να την κάνει ο ίδιος πειραματόζωο για το δικό του στόχο. Ευγενικός στόχος βέβαια, δεν λέω, να θέλεις να διαλύσεις την ευρωπαϊκή πορεία, τις προσπάθειες εκατομμυρίων ανθρώπων επί εβδομήντα χρόνια να ξεπεράσουν το συγκρουσιακό και πολεμικό παρελθόν τους, αλλά τελικά δεν ήταν φαίνεται αρκετά ισχυρό το όπλο. Κάνανε ό,τι μπορούσαν οι άνθρωποι, πρέπει να το αναγνωρίσουμε. Άδικα τους κατηγορούν ότι δεν διαπραγματεύονταν, τόσα σενάρια είχαν επεξεργαστεί. Εντάξει, δεν ήταν παρά ένα πλαν μπι, αλλά άμα έχει τόση πλάκα το πλαν μπι, ποιος θα κάτσει ν' ασχολείται με το πλάν έι;
Κοίτα τώρα, η πληκτική ευρωπαϊκή προσπάθεια να συνεχίζεται, και μάλιστα με την Ελλάδα κολλημένη πάνω της δίκην απορροφητικού παρασίτου, και τα ωραία σχέδια να μένουν μόνο σ' ένα πουκάμισο (γεμάτο, όχι αδειανό) και να ξαναρχίζει η αντίσταση στο τρίτο μνημόνιο με διάφορα συγκινητικά άρθρα και αγωνιστικές κραυγές, ακόμα πιο πληκτικά από την αντίσταση στο 2ο και στο 1ο μνημόνιο, για να δούμε αν μπορεί αυτή η μαγική αντιστασιακή συνταγή να χτίσει κι άλλες πολιτικές καριέρες.
Ουφ, πλήξη.

Δευτέρα 3 Αυγούστου 2015

Καθαρίζοντας κρεμμύδια

Πολλά κρεµµύδια καθαρίζω φέτος. Δεν είµαι η µόνη, υπάρχει µια γενικότερη τάση επιστροφής στις οικογενειακές εστίες, στο σπιτικό φαγητό, τα δε καλοκαιρινά φαγητά έχουν όλα µπόλικο κρεµµύδι. Στο πρώτο κρεµµύδι τα µάτια τσούζουν, στο δεύτερο δακρύζουν, από το τρίτο και µετά ορισµένες ποικιλίες φέρνουν κανονικά δάκρυα στα µάτια, άλλες απλώς τα υγραίνουν. Εκεί απαρεγκλίτως εµφανίζεται στο µυαλό µου ο στίχος του Καρυωτάκη, «θάνατος οι γυναίκες που αγαπιούνται καθώς να καθαρίζουνε κρεµµύδια» κι αρχίζω µε τον ποιητή ένα νοερό διάλογο, ενώ τα δάκρυα τρέχουν.

Αραγε καθάρισες ποτέ σου κρεµµύδια, ρωτάω. Μάλλον όχι, θα ήξερες ότι ο τρόπος που σε κάνουνε τα άτιµα να κλαις δεν διαφέρει πολύ από τον έρωτα. Υπουλα, µε κάποια αόρατη ουσία σου επιτίθενται, ενώ εσύ προσπαθείς να τα χρησιµοποιήσεις σε υποχρεώνουν να αρχίσεις τους σπασµούς σε όλο το πρόσωπο, φτάνεις ενίοτε σε λυγµούς, επειδή θέλησες να νοστιµίσεις το φαγητό σου. Ζήτησες την απόλαυση και σε τιµωρούν, ζήτησες το κάτι παραπάνω στην καθηµερινότητά σου και βρίσκεσαι να κλαις. Δουλεύεις για όλους, για παιδιά που απολαµβάνουν το καλοκαίρι, για µεγάλους που θα σε επαινέσουν ίσως, αλλά δεν µοιράζονται το κλάµα, και κλαις επιπλέον πάνω από τον νεροχύτη, λες και χρειάζεσαι παραπάνω αλάτι. Μυστικό κλάµα. Θα ήθελα κάτι άλλο να έχεις πει για τις γυναίκες, ποιητή µου, για την αγάπη και τα κρεµµύδια. Αυτός ο στίχος είναι σαν να αρνήθηκες να δοκιµάσεις, όχι µόνο το φαγητό τους, αλλά και τη γεύση των δακρύων τους. Δεν τις κατάλαβες, δεν τις εκτίµησες, τις περιφρόνησες και άδειασε η ζωή σου.

Καµιά φορά απαγγέλλω ολόκληρο το ποίηµα σαν ξόρκι, και το καθάρισµα τελειώνει. Δεν είναι συνταγή. Ο σαρκασµός του Καρυωτάκη δεν αρταίνει σωστά την καλοκαιρινή κουζίνα. Ο διάλογος µένει πάντα ηµιτελής.
(Aπό ΤΑ ΝΕΑ, στις 3 Αυγούστου του 2010)

Σάββατο 1 Αυγούστου 2015

Μελτέμι

Το σπίτι του καλοκαιριού τέλειο, στην κορυφή του λόφου. Γύρω ευκάλυπτοι και πέρα ελιές και απέναντι πεύκα και κυπαρίσσια, στην πιο όμορφη σύνθεση, ζωγραφισμένα. Να κακομαθαίνουν το βλέμμα. Εδώ θα ήθελαν οι νοινοκύρηδες να ζουν όλο τον χρόνο, με τη θάλασσα να δηλώνει διακριτικά την παρουσία της στην άκρη του ορίζοντα, με τη γλώσσα των δέντρων στο παράθυρο. Εδώ έχουνε βάλει το μεράκι τους, την αληθινή τους αισθητική, πραγμάτωσαν τα όνειρά τους. Ό,τι μπορείς να φτιάξεις με πέτρα, με τη φύση, με την παράδοση, τα αδρά υλικά. Μέσα έβαλαν ό,τι πιο αρμονικό και απλό, φάνηκε η ομορφιά των πραγμάτων έτσι όπως δεν φαίνεται αλλού. Φάνηκε η ομορφιά της ζωής εν γένει, οι δυνατότητής της, να κάθεσαι στη σκιά και ν' αγναντεύεις, να χαίρεσαι τη μυρωδιά των φυτών. Όλα είναι θαύμα στο εξοχικό, αλλά έρχονται μόνο είκοσι - τριάντα μέρες τον χρόνο και τις υπόλοιπες πρέπει να ζούνε στην Αθήνα, στο στενό διαμέρισμα, που δεν σηκώνει βελτίωση, αισθητική, τίποτα. Τις υπόλοιπες μέρες το σπίτι τής εξοχής μένει κλειστό, με τα παραθυρόφυλλα να σφραγίζουν τη νοσταλγία του για ανθρώπινη παρουσία, παραδομένο στα σαμιαμίδια του. Τώρα επιτέλους έχει ανοιχτεί, έχει στρωθεί, μπήκανε σεντόνια, απλώθηκαν καρέκλες, μαγιό στεγνώνουν στο σκοινί και φαγητά μαγειρεύονται στην κουζίνα. Ιδιοκτήτες και μουσαφιραίοι ανασαίνουν βαθιά, να το απολαύσουν, να τους εντυπωθεί. Και πάνω εκεί πιάνει ένας αέρας τρελός, μελτέμι να΄ ναι, καυτός, αυγουστιάτικος και στριφογυριστός, πετάει κάτω τα τραπέζια, τις καρέκλες, σκορπίζει τα ρούχα, σπάει τα ποτήρια. Κλείνονται όλοι μέσα, βροντοχτυπάνε τα ξώφυλλα. Κοιτάζονται ξαφνιασμένοι, τι κάνουμε τώρα εμείς εδώ;
http://www.tanea.gr/opinions/all-opinions/article/4243315/?iid=2 

Παρασκευή 24 Ιουλίου 2015

Φρόνημα υψηλόν


Ανησύχησα προς στιγμήν ότι θα σταματήσουν οι ουρές στις τράπεζες, πάνω που αρχίσαμε να συνηθίζουμε, αλλά ευτυχώς τη Δευτέρα είχε ακόμα πιο μεγάλες. Δεν μπορεί να έχετε παράπονο από το πρώτο αυτό σύμπτωμα χρεοκοπίας, που μας έβγαλε επιτέλους στο δρόμο, όλους εμάς τους τεμπέληδες, που μας σήκωσε από τον καναπέ, που μας ξανάφερε κοντά στους γείτονες, έδωσε τέλος στην απάνθρωπη απομόνωση του διαμερίσματος, και γενικά έφερε στη ζωή μας χίλια δυο καλά. Και δεν είναι παρά μία αρχή, την οποία πολύ την περιμέναμε, γι αυτό και είμαστε γενικά πολύ ευχαριστημένοι με την ελπίδα που ακόμα έρχεται. Βασικά βγήκαμε στο δρόμο να την υποδεχτούμε. Κι επιτέλους είμαστε όλοι μαζί, με ένα πενηντάρι ο καθένας, πλούσιοι και φτωχοί εξομοιωμένοι. Έστω και σαν ψευδαίσθηση είναι τόσο γλυκιά, δεν τη χορταίνουμε.
Αυτό είναι που έλεγε και κάποιος υπουργός, ότι βάλαμε το σπόρο για αλλαγή της Ευρώπης. Ναι, η Ευρώπη να δει πώς ξεκινάμε την ισότητα, γιατί μάλλον το έχει ξεχάσει από την εποχή που κατάφερε με τον ανάλγητο καπιταλισμό της να ρίξει τα καθεστώτα του υπαρκτού σοσιαλισμού. Πέρασαν κιόλας 25 χρόνια. Μια ολόκληρη γενιά μεγάλωσε χωρίς να έχει ιδέα, κι έρχεται επιτέλους η ελληνική πραγματικότητα να τους ανοίξει τα μάτια. Μια ζωή πρωτοπορεία, όχι να το παινευτούμε δηλαδή.
Κι επειδή είμαστε λαός που ψήθηκε στο αγωνιστικό φρόνημα και στην πολεμική αρετή, κι είναι πια φανερό πως δεν κρατιόμαστε άλλο στην πεζή καθημερινότητα, θέλουμε αγωνιωδώς να ζήσουμε μέρες ηρωικές, να αγωνιστούμε, να πεινάσουμε, να πλέξουμε φανέλα του στρατιώτη, δεν μας αρκούν οι διαβεβαιώσεις των κυβερνώντων ότι έχουμε πόλεμο και πως θα το κάνουν Κούγκι. Θέλουμε κάτι πιο χειροπιαστό, πιο πονεμένο, πιο τραγικό, πιο απελπισμένο. Οχι συμβιβασμούς και Βάρκιζες. Ευτυχώς βγήκε ο κ. Κατρούγκαλος και είπε ότι δεν είναι Βάρκιζα η συμφωνία, δεν παραδώσαμε τα όπλα, κι έτσι αναπτερώθηκε το ηθικόν μου.
Υπάρχουν βέβαια διάφοροι αναίσθητοι, μια αλλοίθωρη νεολαία, που τρέχει και στη Βάρκιζα και στη Βουλιαγμένη να κάνει τα μπανάκια της. Τι να πω γι αυτούς τους ανθρώπους που δεν συναισθάνονται την κρισιμότητα της στιγμής και των παρομοιώσεων;
Η τρυφηλότης και η παρακμή κατάστρεψε τα έθνη, ενώ οι στερήσεις τα χαλυβδώνουν. Παρόλ' αυτά ουρλιάζοντας “Όχι στη λιτότητα” (υπάρχει μια αντίφαση εδώ, αλλά δεν θα σκάσουμε κιόλας) στωικά καθόμαστε στην ουρά, κολυμπάμε σε πελάγη υπομονής, βαφτιζόμαστε σε θάλασσες συλλογικής ψυχής, και ζωή του μέλλοντος αιώνος, αμήν.

Σάββατο 18 Ιουλίου 2015

Ας μην κρατήσουν οι χοροί

Η στροφή του Τσίπρα την τελευταία στιγμή πριν από τον γκρεμό δεν μπορεί να μη θυμίσει τις προηγούμενες στροφές των προηγούμενων πρωθυπουργών, οι οποίοι είχαν τη δυνατότητα να τις κάνουν, ο καθένας τη δική του, με καλύτερες προϋποθέσεις, σε πιο άνετη πίστα. Οσο πιο πίσω στον χρόνο, τόσο καλύτερη η πίστα, κι όμως όλες έγιναν μισερές και διστακτικές, πράγμα απογοητευτικό για πολιτικούς που περιλαμβάνουν το ζεϊμπέκικο και τις στροφές του στα απαραίτητα προσόντα τους.
Επί Καραμανλή του μικρού δεν είχαμε καταλάβει και πολύ καλά τι συνέβαινε όταν είπε ότι πρέπει να παρθούν μέτρα λιτότητας, δεν θυμάμαι καν αν τα λέγαμε έτσι τότε. Φαινόταν απλό και παράξενο, μια αλλαγή στη συμπεριφορά του που ήρθε αργά και δεν εξηγήθηκε. Πρώτη αδέξια πρωθυπουργική στροφή λοιπόν, χωρίς χειροκρότημα, χωρίς επιτυχία.
Εφυγε η Ν.Δ. εκείνη, ήρθε το ΠΑΣΟΚ, είδε πως λεφτά δεν υπήρχαν, έκανε τη στροφή. Περίλυπος, στο ωραίο Καστελόριζο, υπονοώντας ίσως κάτι για την εθνική κυριαρχία, ποιος ξέρει, ο Γιωργάκης ανακοίνωσε ότι καταφεύγει σε δανεισμό και μνημόνιο με φόντο τα ωραία ανατολικά σύνορα.
Οι συμβολισμοί στην εικόνα βάραιναν συνεχώς τον λογαριασμό χωρίς να εξυπηρετήσουν την κατανόηση. Θα μπορούσε το νησί αυτό να σημαίνει ότι η Ελλάδα έχει ωραίες παραλίες και θα ορθοποδήσει με σωστή τουριστική πολιτική. Εγώ έτσι το πήρα, ελπίζω κι άλλοι. Ομως άλλα υπονοούσε φυσικά, και η εθνική κυριαρχία που επικαλούνταν, στράφηκε εναντίον του.
Δυστυχώς εκτός από ζεϊμπέκικο στην πολιτική χρειάζεται να χορεύεις και καρσιλαμά, να κρατάς δηλαδή τους σωστούς ρυθμούς με τον απέναντι. Ο οποίος απέναντι πήρε το μήνυμα της εθνικής κυριαρχίας που κινδυνεύει αν υπογράψεις συμφωνία για μεταρρύθμιση του κράτους σου με εταίρους, με τους οποίους ελπίζεις κάποτε να φτιάξεις κοινό κράτος, και χόρεψε στο ταψί τον συμβιβασμένο πρωθυπουργό. Κι εμάς μαζί.
Υπήρχαν στους τοίχους των Εξαρχείων και στις εφημερίδες της ναζιστικής οργάνωσης όλες οι εκφράσεις, οι βρισιές, τα εθνικιστικά και μηδενιστικά κλισέ που χρησιμοποιήθηκαν στη συνέχεια σε ευρεία κλίμακα απέναντι σε οποιονδήποτε τολμούσε να εξηγήσει την ανάγκη για μεταρρυθμίσεις. Δεν είχες παρά να απλώσεις το χέρι να διαλέξεις.
Η Αθήνα κάηκε και ξανακάηκε, σκοτώθηκαν άνθρωποι, αλλά με πολύ θυμό και πάθος κέρδισε τις εκλογές ο Σαμαράς, κι εν συνεχεία έκανε τη στροφή στα γρήγορα. Οσο κι αν τον δυσκόλευε, γιατί μια αγκύλωση την έχει, δεν άργησε μήνες, προς τιμήν του, εγκαίρως την πήρε. Αλλά ήταν γραφτό να κρατήσουν κι άλλο οι χοροί.
Αρχισε τότε ο καρσιλαμάς σε τρελό ρυθμό με τον ΣΥΡΙΖΑ απέναντι και τον Κουβέλη να τα παρατά στη μέση. Με σημαίες και ταμπούρλα, με ζουρνάδες και νταούλια, με όλον τον εξοπλισμό, ιστορικό, συμβολικό, δεν έμεινε φλουράκι παραπονεμένο, όλο φορτωμένο στα τζοβαΐρια του αρχιχορευτή.
Ηρθε η σειρά του, κέρδισε κι αυτός. Φαινόταν πια ως νικητής να παίζει σόλο, σε ρυθμούς ιλιγγιώδεις, χωρίς κανέναν απέναντι πλέον, με εξουθενωμένους τους προηγούμενους. Δεν θα τον έκανε τον κύκλο, θα προχωρούσε ευθεία μπροστά, σαν τον μάγο του Χάμελιν με τα παιδιά από πίσω. Κι όμως, ω του θαύματος, ο κύκλος συνεχίστηκε, ξανάρθε η στροφή. Τελευταία στιγμή, εκεί που έλεγες: φτάσαμε στο μαύρο δάσος.
Τώρα επιτέλους φαίνεται ο κύκλος να έκλεισε. Διαλύθηκαν και τα νταούλια κι οι ζουρνάδες. Δεν έχει άλλους να σταθούν απέναντι, εκτός κι αν ξεφυτρώσουν νέες δυνάμεις άγριου καρσιλαμά και βρουν οπαδούς στις κερκίδες. Μπορεί πια να σταματήσουν αυτοί οι αυτοκαταστροφικοί γύροι. Ζαλιστήκαμε. Να καθίσουμε στην τάβλα μια στιγμή, να κουβεντιάσουμε ήσυχα, να ξελαχανιάσουμε μια στάλα.

Τρίτη 14 Ιουλίου 2015

Μερική ρήξη

Κάπου τον κοπάνησα τις μέρες εκείνες που οι κινήσεις με πρόδιδαν. Επειδή ήθελα να είμαι ψύχραιμη και δεν μπορούσα, μου ξέφευγαν χέρια- πόδια, γλιστρούσα, λαχάνιαζα, πάθαινα ταχυπαλμίες, και κάθε προσπάθεια να κάνω οτιδήποτε δημιουργικό αποδεικνυόταν μάταιη. Μια μέρα, μετά το δημοψήφισμα, πήγα και πήρα χώμα να το ρίξω στο παρτεράκι του πατρικού εξοχικού, θα φυτέψουμε πατάτες είπα στη μάνα μου, η οποία νόμιζε ότι τρελάθηκα. Θα μας χρειαστούν. Αν μας βγάλει από την Ευρώπη ο Τσίπρας, θα μείνουμε εδώ, να τρώμε πατάτες. Η γη θα μας θρέψει. Δεν μπορούμε να μείνουμε στην Αθήνα και να περιμένουμε τα συσίτια. 
Ο Τσίπρας ήθελε να κάνει τη ρήξη του, κι εγώ έπαθα μόνη μου μια ρήξη στα καλά καθούμενα, επειδή κάθε κίνηση μου έβαζε το ερωτηματικό: Τι κάνεις τώρα; Τι νόημα έχουν αυτά που κάνεις. Ό,τι έχεις κάνει ως τώρα ήταν ανοησία. Έπρεπε να έχεις μείνει στη Γαλλία. Η χώρα αυτή δεν σε χρειαζόταν ποτέ. Στη Γαλλία κάτι θα είχες κάνει, θα πουλούσες τον εαυτό σου ως ελληνίδα. Θα διέσωζες αυτό που νόμιζες εσύ ότι ήταν η Ελλάδα. Θα ερχόσουν εδώ για διακοπές, είναι όμορφα το καλοκαίρι. Γενικά είναι όμορφα για διακοπές, το τοπίο έχει αναδειχθεί, ή τελοσπάντων αναγνωρίζεται από τους έχοντες τη δυνατότητα να χτίζουν βίλες. 
Το αποτέλεσμα ήταν αυτή η μερική ρήξη του αχιλλείου τένοντα. Πολύ συμβολικό. Ευτυχώς που είναι μερική, είπε ο γιατρός. Ακινησία, και περισυλλογή θα προσέθετα, υπομονή, θα θεραπευτεί. Τίποτε δεν ήταν. Και του Τσίπρα η ρήξη ήταν μερική. Θα πληρώσουμε ακριβά βέβαια, αλλά όλα θα πάνε καλά στο τέλος. 

Queen on sea

 H ταινία «Βασίλισσα της θάλασσας» μου κόστισε μια ταραγμένη νύχτα. Δεν ήταν τόσο η άνοια της γριάς μητέρας που με σόκαρε, όσο η άγνοια της ...