Advent

Κάποτε σε ένα ευτυχισμένο ταξίδι στο Βέλγιο, είχαμε βρει ένα ξύλινο παιχνίδι, γερμανική σπεσιαλιτέ μάθαμε μετά. Φτιάχνουν τέτοια ανθρωπάκια ξύλινα τα Χριστούγεννα και αυτός ο πύργος σε σχήμα δέντρου είναι μια εκδοχή των αντικειμένων που βοηθούν να περάσουν οι μέρες και προπάντων οι νύχτες, περιμένοντας τα Χριστούγεννα. Είναι η περίοδος που λέγεται Advent, και γίνεται καλαντάρι, γίνεται σειρά από κεράκια, γίνεται κυρίως τραγούδι, όπως αυτό το μεσαιωνικό με τους λατινικούς στίχους που έχει επεξεργαστεί ο Kodaly και τραγουδάμε με τη Μικτή Χορωδία του Ωδείου Κόνταλυ κάθε χρόνο.

Γιατί τόση ανυπομονησία για τα Χριστούγεννα; Μα επειδή ακόμα οι μέρες μικραίνουν και οι νύχτες μεγαλώνουν, έτσι νιώθω εγώ και τη Μαύρη Παρασκευή και τις υπόλοιπες μαυρίλες, ο δε Χριστούλης πήρε τη θέση των θεών του φωτός, γεννιέται τη μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου και φέρνει τ' απάνω κάτω: η μέρα αρχίζει μετά να μεγαλώνει

Επιγονατίδες

Να κάτι πολύ χρήσιμο για το περπάτημα στην Αθήνα, που απορώ πώς δεν το έχει ακόμα σκεφτεί κανένας σχεδιαστής μόδας. Επιγονατίδες που θα μπορούσαν να είναι από αφρολέξ σε διάφορα σχέδια, και να μας επιτρέπουν να πέφτουμε κομψά πάνω στα πεζοδρόμια, είτε σκοντάφτοντας είτε γλιστρώντας, είτε ξέρουμε μπαλέτο και σπαγγάτο είτε το μαθαίνουμε επί τόπου. Προσωπικά θα φορούσα ευχαρίστως και παντελόνι σε στυλ ανθρωπακιου Μισελεν, και γιατί όχι και μπλούζα; Με έχουν πείσει τα οδοστρώματα ότι έχω όχι μόνο μυτερά γόνατα αλλά και μυτερούς αγκώνες

Πήγα στην Πάρνηθα και ούτε που σκόνταψα, βρήκε το παπούτσι μου στη Βαλτετσιου ένα διαφανές καπάκι από τάπερ κι έγινε το γόνατο καινούργιο…

Πάρνηθα

Πάρνηθα, το δικό μας μαγικό βουνό. Το αληθινό βουνό της Αττικής. Το σοβαρό βουνό. Με τα χιόνια του, το κρύο του, τα έλατα του. Το αγαπημένο βουνό, που καίγεται και ξανακαίγεται, και ξαναματακαίγεται, κι έχει αλλάξει τόσο πολύ μέσα στα χρόνια. Το δάσος που λαχτάριζες ώσπου να το περάσεις, πώς το λέει εκείνο το ποίημα; Δεν υπάρχει πια το δάσος που λαχτάριζες ώσπου να το περάσεις διαβάτη αλλοτινέ. Το μονοπάτι που διασχίζαμε για το Μπάφι με τα παιδιά μικρά, βαθύσκιωτο, σκεπασμένο από έλατα, το βλέπεις τώρα από μακριά, γυμνό, εκτεθειμένο, μια λευκή γραμμή ανάμεσα σε χορτάρι που έχει σκεπάσει της μεγάλης πυρκαγιάς την ολόμαυρη ράχη, δεκαοχτώ χρόνια μετά. Δεν μεγαλώνουν τα έλατα. Δεν καταλάβαμε καν αν έχουν πιάσει, έστω κάποια. Στον τόπο της τελευταίας πυρκαγιάς ίσως τα πεύκα να τα καταφέρουν καλύτερα.

Και για δες τι γίνεται γύρω από το Μπάφι. Χιλιόμετρα τα παρκαρισμένα αυτοκίνητα, το καταφύγιο έχει επεκταθεί, έγινε καφετέρια, κόσμος πάει κι έρχεται. Τρίβουμε τα μάτια μας, δεν έχουμε ξαναδεί εκεί επάνω τόσο στρίμωγμα. Ανακάλυψαν λοιπόν οι Αθηναίοι την Πάρνηθα, έστω και για μια βόλτα για καφέ στο υψόμετρο, να δουν από ψηλά την πόλη, να τους φυσηξει αέρας κρύος, να επιβεβαιώσουν ότι τα έλατα είναι αληθινά δέντρα κι όχι χριστουγεννιάτικη επινόηση. Ίσως αν τόσοι πολλοί άνθρωποι την έχουν βάλει στη ζωή τους, να έχει καλύτερη μοίρα στο μέλλον, καλύτερη φύλαξη, φροντίδα και πυρόσβεση δηλαδή. 

Λίγο μόνο περπάτημα σ’ ένα μικρό μονοπάτι και βλέπεις τον κόσμο αλλιώς. Mount therapy, ας πούμε.

 

Οπερα Μπούφα

 Πέτα- πέτα χρυσόφτερη σκέψη, να με πας στο μυαλό των σύγχρονων σκηνοθετών όπερας, άσε με να φανταστώ ένα διάλογο με το βοηθό τους, μπας και τους καταλάβω λίγο καλύτερα και δεν με ξαναπιάσουν τα γέλια σε τραγικές στιγμές του έργου. 

-Λοιπόν, η υπόθεση του έργου διαδραματίζεται στη Βενετία τον 19ο- ή 18ο αιώνα..

-Α, όχι, δεν θέλω τουριστικές καρτποστάλ με Βενετία. Θα βάλουμε μια σύγχρονη Βενετία με σκληρά χρώματα…

-Ναι, φυσικά, η Βενετία είναι υπερβολικά ωραία για να τη δείξουμε. Εννοείται. 

-Δυστυχώς στην όπερα είναι όλα δεδομένα, μουσική, λιμπρέτο. Λίγα πράγματα μπορεί να κάνει ο σκηνοθέτης. Με καταπιέζει αυτή η συνθήκη σαν ζουρλομανδύας. 

-Μιλώντας για ζουρλομανδύα, τι θα λέγατε για μερικούς νοσοκόμους και γιατρούς με τα σχετικά εργαλεία που εισβάλουν στη δράση. Το έχω δει σε πολλές όπερες τώρα τελευταία. 

-Ναι, οπωσδήποτε, εξάλλου έχουμε και τις σχετικές στολές, θα τους βγάλουμε αυτούς σε κάποια εισαγωγή, δεν μπορούμε να το παραλείψουμε, πρέπει να στείλουμε το μήνυμα... 

-Και στη μεγάλη εισαγωγή;

-Α ναι, η μεγάλη εισαγωγή της όπερας είναι η μόνη που μας αφήνει λίγη ελευθερία. Εκεί θα βάλουμε κάτι με σεξουαλικό υπονοούμενο σε συνδυασμό με οικογενειακό δράμα…

-Λοιπόν, η μητέρα είναι τυφλή και τριγυρίζει στις εκκλησίες με ένα ροζάριο…

-Ωραία, θα τη ντύσουμε με λαμέ ολόσωμο…

-Και η κόρη είναι τραγουδίστρια και τριγυρίζει διαρκώς εκεί που δεν τη σπέρνουν…

-Αυτή θα φοράει μαύρα και θα έχει και άσχημη κόμμωση, για να είναι όλα το αντίθετο από αυτό που περιμένει κανείς. Πρέπει να υπονομεύσουμε το κλασικό περιεχόμενο της όπερας. 

-Ναι, φυσικά, κι αυτοί οι μουσικοί είναι τόσο καλοί στην εποχή μας, οι τραγουδιστές τόσο καταπληκτικοί, είναι δύσκολο να τους υπονομεύεις. 

-Έχει γίνει πολύ σκληρή η δουλειά μας. Αλλά πρέπει να περάσουμε το μήνυμα! Εξάλλου γι αυτό είμαστε περιζήτητοι και ταξιδεύουμε στις πρωτεύουσες της μουσικής διδάσκοντας την τέχνη μας.

-Σωστά, απλώς καμιά φορά φοβάμαι μήπως κουράζουμε τους μουσικούς, τους σολίστ..

-Και τι είναι οι σολίστ; Απλοί εκτελεστές. Εγώ είμαι ο δημιουργός! Μωρέ θα τους βάλω να τρέχουν, να πέφτουν, να κυλιούνται, θα το υπονομεύσω το κλασικό μέχρις εξαντλήσεως. Πρέπει να περάσουμε το μήνυμα!

-Χωρίς να θέλω να φανώ αδιάκριτος, το  μήνυμα είναι κάτι διαφορετικό από την επιθυμία μας να υπονομεύσουμε το έργο; 

-Δεν ξέρεις ποιο είναι το μήνυμα; Απολύεσαι!

Ιθάκη και άλλες νήσοι

 Το βιβλίο του Τσίπρα δεν νομίζω να το διαβάσω, αλλά δεν παίρνω και όρκο, τόσα που διάβασα εδώ μέσα είναι σα να το ξέρω, τόσα που έζησα εδώ μέσα είναι σα να ξέρω και τι παραλείπει, δηλαδή τη στάση της αριστεράς γενικότερα. Και παλιότερα. 

Για μένα από τη στιγμή της κωλοτούμπας του Τσίπρα αρχίζει η θετική περίοδος. Αφού μας έβγαλε την ψυχή επί χρόνια, όχι μόνο μετά τα μνημόνια αλλά και πολύ νωρίτερα, με την πλήρη άρνηση να συμμετέχει σε κάθε προσπάθεια συνεργασίας με άγριο, άγαρμπο, άγονο και αδιέξοδο τρόπο, στο τέλος προσήλθε στο λεγόμενο σύστημα εξουσίας, έγινε κυβέρνηση, έδιωξε Βαρουφάκη- πήρε Τσακαλώτο, και μια χαρά τα πήγε, σεμνά και οργανωμένα. Έκανε και τη συμφωνία των Πρεσπών, πολύ σπουδαίο βήμα και τολμηρό για το πολιτικό μας τέλμα. Ομως αυτοκριτική δεν έκανε ακόμη για τη στάση της πριν κερδίσει την εξουσία, για όλα αυτά τα χρόνια που στα Πανεπιστήμια, στα σχολεία, στα συνδικάτα, αλλά και στους δρόμους, στα πρωτοσέλιδα, παντού όπου είχε δύναμη, διέλυε με το μηδενιστικό της λόγο κάθε αίσθηση κοινότητας, κάθε συλλογική αξία, πέρα από το να καταστρέφει βέβαια και υλική υποδομή δημόσια χωρίς καμία συνείδηση, σχολεία, πανεπιστήμια, μνημεία, κτίρια, μαγαζιά, τα πάντα. Ναι δεν ήταν τα κόμματα της αριστεράς που διέλυσαν την Αθήνα, αλλά θεωρούσαν πως οι καταστροφές ήταν δευτερεύον ζήτημα μπροστά στο κίνημα. 

Αυτή την αυτοκριτική ακόμα την περιμένουμε και μάλλον θα την περιμένουμε για πολύ καιρό ακόμα, όσοι έχουμε απομείνει να τη θεωρούμε σημαντική.