Σχολείο, ηδονές και οδύνες

1959, Πρώτη Δημοτικού, "Αττικό Λύκειο" στην Κυψέλη,
 με το αγαπημένο Αλφαβητάριο

Στην Πρώτη Δημοτικού είχαμε καρεκλάκια μπαμπού αντί για καρέκλες και μας είχαν μαγέψει. ΄Το άλλο καταπληκτικό πράγμα εκείνη την περίοδο ήταν το αλφαβητάριο με την Άννα, τη Λόλα και το Μίμη. Η Άννα του βιβλίου δεν έμοιαζε καθόλου με την Άννα εμένα,  που φορούσα γυαλιά κι είχα κοντά μαλλιά, αλλά δεν είχε σημασία. Ούτε οι εικόνες με τα μικρά πέτρινα σπίτια κάποιας πολίχνης έμοιαζαν με τις πολυκατοικίες της Κυψέλης όπου ήδη οι περισσότεροι μεγαλώναμε, ήταν όμως τόσο όμορφες που το βιβλίο το ίδιο ήταν σαν  λαχταριστό γλυκό.

Χρόνια αργότερα, όταν πήγε σχολείο ο μεγάλος μου γιος, έμεινα κατάπληκτη με το πόσο αδιάφορο ήταν το πρώτο του βιβλίο. Είχε τίτλο "Η γλώσσα μου", ήταν πνιγμένο στις εικόνες και στις φράσεις, με ζάλιζε ακόμα κι εμένα. Ένα βιβλίο που δεν υπήρχε ποτέ περίπτωση να σου τραβήξει το ενδιαφέρον να το ξεφυλίσεις. Γιατί, πότε και ποιοι αποφάσισαν ότι δεν άξιζε τον κόπο να προκαλούν στα παιδιά ευχαρίστηση τα βιβλία τους;
Κάποια στιγμή κυκλοφόρησε ξανά το δικό μας Αλφαβητάριο, σαν αναμνηστικό. Το αγόρασα, και τα μικρότερα παιδιά μου, πριν πανε σχολείο, το είχαν ξεπατικώσει και αντιγράψει ολόκληρο, τόσο τους γοήτευε. Κι ας ήταν ακόμα πιο απομακρυσμένες οι εικόνες του απο τη δική τους ζωή. Είναι ένα βιβλίο ωραίο, πριν απ' όλα. Δεν ξανάδα άλλο τέτοιο όλα τα χρόνια της σχολικής ζωής τους.
Ήμασταν τυχερή φουρνιά. Εκτός απο το υπέροχο αυτό Αλφαβητάριο στην Α' Δημοτικού, ζήσαμε και την μεταρρύθμιση του Παπανούτσου στα πρώτα χρόνια του Γυμνασίου. Ήταν ένα σύντομο όνειρο. Κάναμε την Οδύσσεια και την Ιλιάδα σε μετάφραση και γράφαμε παρατηρήσεις για τις ψυχολογικές καταστάσεις των ηρώων και τέτοια. Με το που έγινε η χούντα αυτά καταργήθηκαν, μπήκε η αρχαία γλώσσα στο Γυμνάσιο απο την Α΄ και εξοβελίστηκε η ιδέα της ευχαρίστησης απο τη μάθηση της γλώσσας. Ακόμα κι όταν είχαν βγει τα αρχαία απο το Γυμνάσιο, δεν μπόρεσε να μπει ξανά εκείνη η πεποίθηση, ότι η γνώση μπορεί να φέρει χαρά, και η χαρά να φέρει δίψα για νέα γνώση. Όποιος μαθητής κατάφερνε να το νοιώσει αυτό, ας πορευόταν το μοναχικό του δρόμο, το επίσημο σχολείο έγινε κάπως σαν το εκπαιδευτήριο της Κοκτάουν στα "Δύσκολα χρόνια" του Ντίκενς. Χρήσιμες και πρακτικές γνώσεις, όχι φαντασίες και χαρές. Παπαγαλίες επι παπαγαλιών, βασανιστήρια και ανακάτεμα διαφόρων θεωριών παιδαγωγικής. Ας πούμε, δεν θεωρούσαν πια σωστό να βάζουν τα παιδιά να αποστηθίζουν ποιηματάκια. Στο δημοτικό λοιπόν τα σημερινά παιδιά δεν μαθαίνουν απέξω τίποτε, όπως μαθαίναμε εμείς. Στο Λύκειο όμως αποστηθίζουν επιστημονικά βιβλία, όπως την Ιστορία και την Διοίκηση επιχειρήσεων, για να περάσουν τις Πανελλήνιες.
Θα μπορούσαμε να προσφέρουμε στα σημερινά παιδιά κάτι παραπέρα απο τη μίρλα για τα βιβλία που δεν μοιράστηκαν ακόμα. Τους το χρωστάμε, γιατί θα είναι υποχρεωμένα μια ζωή να δουλεύουν για τις συντάξεις μας.

Αν ήμουν δασκάλα

Σχολείο χωρίς βιβλία; Ευκαιρία να τα αγαπήσουμε!

Αν ήμουνα δασκάλα θα ήμουν πολύ χαρούμενη φέτος που το υπουργείο καθυστερεί τη διανομή βιβλίων. Θα είχα την ευκαιρία να ξεκινήσω μαθήματα χωρίς αυτά τα τόσο μελετημένα και από τόσους πολλούς υπογεγραμμένα (έχετε προσέξει πόσους πολλούς συγγραφείς έχει το καθένα;) σχολικά βιβλία.

Την πρώτη μέρα,  αν υποθέσουμε ότι είχα την Πρώτη Δημοτικού, θα είχα πάρει μαζί μου το βιβλιαράκι της Παυλίνας Παμπούδη που λέγεται «Με το άλφα και το βήτα». Ίσως και το αλφαβητάρι που είχαμε στη δεκαετία του 60, το οποίο τόσο αγαπήθηκε ώστε κυκλοφόρησε ξανά κι έχει γίνει καλτ. Τα παιδιά μου πριν πάνε στο Δημοτικό το αντέγραφαν σελίδα- σελίδα, τόσο τους άρεσε. Θα το έδειχνα στους μαθητές και θα ζητούσα να το αγοράσουν. Ναι, να πάνε στα μαγαζιά και να δώσουν πέντε ή δέκα ευρώ, τόσο κάνουν αυτά τα βιβλία. Όσο τρεις τυρόπιτες ή τέσσερα κρουασάν. Υπολογίζοντας έτσι, θα κάναμε και την αριθμητική μας.

Αν είχα Δευτέρα Δημοτικού θα διάλεγα κάτι πιο δύσκολο, μια ιστορία του Τριβιζά, ή τις μεγαλύτερες ιστορίες της Παμπούδη. Δεν θα άφηνα να τελειώσει η χρονιά χωρίς να διαβάσουμε με τα παιδιά τις σειρές «Ιστορίες για γέλια και για χρώματα» και «Δεκαπεντέμιση παράξενα παραμύθια» (ενάμισι ευρώ το κάθε μικρό βιβλιαράκι). Στην Τρίτη θα ξεκινούσα τον Τρελαντώνη της Πηνελόπης Δέλτα και το «θείο Πλάτωνα» της Άλκης Ζέη.. Στην Τετάρτη θα δοκίμαζα το Μόγλη του Κίπλινγκ και τη Μοβ ομπρέλα, πάλι της Άλκης Ζέη, που είχε  κάνει τα δικά μου να γελάσουνε μέχρι δακρύων σε αντίστοιχη ηλικία. Πέμπτη και Έκτη θα περνάγαμε στα μεγάλα, Χάρι Πότερ, αν δεν το είχαν όλα ξεκοκαλίσει ήδη, τις «Μικρές κυρίες» της Λουίζας Μέι Άλκοτ, τα πιο μεγαλίστικα της Άλκης Ζέη, της Ζορζ Σαρρή, κι ένα σωρό άλλα φυσικά, τα πρώτα που μου έρχονται στο μυαλό γράφω. Κλασσική, καλή λογοτεχνία, η συνταγή δεν αποτυγχάνει ποτέ.

Για τα άλλα μαθήματα, Φυσική, Ιστορία κλπ, θα παράγγελνα τα καταπληκτικά εικονογραφημένα βιβλία που κυκλοφορούν για κάθε επιστημονικό θέμα. Καθαρές εικόνες, απλά κείμενα, συναρπαστική επαφή με τον κόσμο, καμία σχέση με τα πολυσέλιδα αλλά μίζερα βιβλία του Υπουργείου. Είναι λίγο ακριβότερα, πέντε κρουασάν και επτά κόκα- κόλες το καθένα.

Θα περνούσαμε έναν υπέροχο Σεπτέμβρη, μέχρι να μας πάρουνε χαμπάρι…

Από το Protagon
http://www.protagon.gr/?i=protagon.el.8emata&id=8684